Iemand volledig negeren, zinloze taken geven, belangrijke informatie achterhouden, 'per ongeluk' overslaan bij de koffie, belachelijk maken, hoorbaar roddelen, etc., etc. Voorbeelden van kleine en grote pesterijen. Soms zogenaamd bedoeld als grap. Op de werkvloer komt dit soort ongewenst gedrag veel voor. Vaak met grote gevolgen: werknemers die worden gepest en getreiterd, raken emotioneel uitgeput en lopen kans op ernstige psychische schade. Ruim 10% van de werknemers wordt geïntimideerd door chefs en collega's.

Uit cijfers blijkt dat pesten, racisme en intimidatie ervoor zorgen dat meer dan 500.000 mensen hun werk iedere dag als een afschuwelijke opgave ervaren. De gevolgen van treitergedrag kunnen desastreus zijn voor het slachtoffer. Pesten leidt ook tot psychosomatische klachten: hoofdpijn, maag en darmklachten, trillen, transpireren, hartkloppingen, gespannenheid en slaapproblemen.

Gevolgen
Als het pesten voortduurt, worden de klachten chronisch. Dit kan gepaard gaan met nachtmerries, geheugenverlies, concentratieverlies en flashbacks van de nare gebeurtenis. Naast deze klachten lijden veel slachtoffers aan depressie en hebben zelfs gedachten aan zelfmoord. Geschat wordt dat één op de tien zelfmoorden te maken heeft met pesten.

Prestaties
Ook het bedrijfsleven zelf lijdt schade door pesterijen op de werkvloer. Pesterijen zorgen voor een slechtere sfeer op een afdeling of in een team. De prestaties van werknemers gaan achteruit, er worden meer fouten gemaakt, het personeelsverloop en ziekteverzuim is hoger, er is een gebrek aan motivatie.

Pesten en arbo
Sinds 1994 valt pestgedrag onder de Arbo-wet, het wordt opgevat als een vorm van agressie en geweld. Ondanks de wetgeving is het voor slachtoffers vaak moeilijk om aannemelijk te maken dat ze worden gepest. Een juridische procedure kan ingewikkeld zijn. Het is verstandig om je van te voren goed voor te laten lichten, bijvoorbeeld bij een vakbond. Ook kun je bij de Arbeidsinspectie terecht. Zij hebben in veel regio's een vertrouwensinspecteur aangesteld waar je met klachten terecht kan. Het belangrijkste is dat er hulp wordt gezocht, en dat er actie wordt ondernomen om een einde te maken aan het pesten. Maak formeel, dus eventueel schriftelijk, aan de dader(s) duidelijk dat bepaalde opmerkingen of handelingen als pesten wordt ervaren en dat je ervan uitgaat dat het pesten eindigt. Neem ook contact op met een vertrouwenspersoon of een bedrijfsmaatschappelijk werker. Neem nooit vrijwillig ontslag.

Mobbing
Redenen voor het ontstaan van mobbing (de engelse term voor persten op het werk) hebben vaak te maken met veranderingen in de samenstelling van een groep of afdeling. Wanneer daarin iets verandert, ontstaat een nieuwe situatie in de groep waardoor de kans op mobbing toeneemt.

Vormen van mobbing zijn onder andere:

1. Je werk wordt constant bekritiseerd.
2. Je voelt je geïntimideerd.
3. Je wordt belachelijk gemaakt door je collega('s) vanwege je mening, je privé-leven je overtuiging, en dergelijke.
4. Taken worden bij je weggehaald en je krijgt zinloze opdrachten.
5. Je wordt gedwongen zwaar fysiek werk te doen.
6. Er worden voortdurend seksuele toespelingen gemaakt.

Waarom doet je collega aan mobbing?
Er zijn diverse redenen waarom iemand aan mobbing doet. De voornaamste is wel dat een pestkop gelooft hiermee zijn eigen situatie te verbeteren. Maar achter deze gedachte liggen de werkelijke oorzaken verborgen zoals bijvoorbeeld:

• de prestatiedruk vanuit een competitieve omgeving;
• de angst voor verlies van status en macht;
• een uitlaatklep voor gevoelens van jaloezie, onmacht, frustraties en verveling;
• machtswellust;
• de groepsdynamiek;
• de moraliteit van de groep;
• de managementstijl of bijvoorbeeld om iemand uit het bedrijf te krijgen;
• of een onzeker economisch klimaat.

Meeste mobbers in maatschappelijke dienstverlening en zorg
Uit onderzoek blijkt dat in de maatschappelijke dienstverlening en de zorg pesten op het werk relatief veel voorkomt. In deze sectoren speelt uiteraard mee dat de werkdruk erg hoog is en er in nauw teamverband wordt gewerkt. Een sector waar pesten relatief weinig voorkomt is de overheid.

Ook blijkt dat conflicten in sectoren waar persoonlijkheid of persoonlijke redenen in de directe uitoefening van het werk niet of minder aan de orde zijn. Werknemers die lichamelijke arbeid verrichten of aan de lopende band staan, zijn minder met al hun zintuigen, emoties en overtuigingen betrokken bij hun werk. Juist wanneer deze zaken in het geding zijn (zoals bij de zorg en in het onderwijs) bestaat een grotere kans op conflicten.