Bouwvakkers, glazenwassers, boomverzorgers, allemaal moeten ze de ladder of steiger wel eens op. Met alle risico van dien. Aan het werken op hoogte zijn strenge regels verbonden. Je werkgever moet materialen verschaffen die aan de strengste eisen voldoen. Jij hebt je eigen verantwoordelijkheid door alleen te werken met goed en veilig materiaal en alle geldende regels en instructies voor het veilig werken op hoogte stipt op te volgen.

De Arbowet stelt dat bij valgevaar van meer dan 2,5 meter "een veilige steiger of werkvloer moet worden aangebracht". Bij veel werkzaamheden op hoogte wordt daarom steeds vaker gebruik gemaakt van de hoogwerker. Om dezelfde reden is het in principe niet toegestaan om staande op ladders te werken. Een ladder is enkel bedoeld om op te klimmen of te dalen, niet als "werkplek".

Ladders en trappen
Ladders en trappen zijn er in vele soorten en maten, uitgevoerd in metaal, hout of kunststof. Dit zogenoemde draagbaar klimmaterieel mag worden gebruikt tot maximaal 10 meter werkhoogte, waarbij de ladder of trap dus slechts mag worden gebruikt om de feitelijke werkplek te bereiken. Hoewel het bij sommige werkzaamheden vaak niet anders kan, mag je op de ladder zelf dus eigenlijk niet werken. Ladders en trappen moeten 1x per jaar worden gekeurd. Indien bij deze jaarlijkse inspectie geen gebreken zijn geconstateerd, moet dit zichtbaar worden gemaakt door de ladder te voorzien van een veiligheidsvignet.

Hoogwerkers
Sinds 1 januari 1997 moeten hoogwerkers, die nieuw in gebruik genomen worden, geleverd worden onder het keur van de hoogwerkersrichtlijn. De eisen daarvoor zijn vastgelegd NEN-EN 280.

• Bedieningsvoorschriften en handleiding moeten in het Nederlands aanwezig zijn;
• Bedieningsopschriften moeten zowel in de bak als bij grondbediening goed leesbaar zijn;

Ondersteuning en stempels
Hoogwerkers moeten voldoende stabiel worden neergezet. De hoogwerker moet zijn voorzien van deugdelijke ondersteuningspunten (stempels) die bij gebruik altijd uitgezet moeten worden (wielen die niet vastgezet kunnen worden gelden als niet-deugdelijke ondersteuningspunten). Als stempels door handkracht worden vastgezet, mag niet door een simpele handeling de ondersteunende werking worden opgeheven. Als stempels mechanisch worden vastgezet mag het niet mogelijk zijn dat derden buiten medewerking van de bestuurder de ondersteunende werking van de stempels opheffen. De ondergrond moet voldoende stevig zijn.

Werken met de hoogwerker
Afhankelijk van het soort werk kunnen verschillende typen hoogwerkers worden ingezet. De keuze van hoogwerker wordt onder meer bepaald door de bereikbaarheid, de aard van het werk, de stabiele ondergrond en de onderlinge afstand tussen de verschillende werklocaties. Een hoogwerker wordt altijd bediend door minimaal 2 personen, de chauffeur c.q. grondman en de medewerker die vanuit de werkbak werkt.

Voor elke hoogwerker geldt een maximaal toelaatbare werklast. Vanzelfsprekend mag deze werklast niet overschreden worden. De belasting dient zo gelijkmatig mogelijk verdeeld te worden over de werkbak.

De werkbak (deur/balk) moet te allen tijde gesloten zijn. In de nabijheid van obstakels dient men extra voorzichtig te zijn. Voorkomen moet worden dat de werknemer bekneld raakt tussen hoogwerker en obstakel. Een hoogwerker is geen hijs- of hefmiddel. Het is dus verboden om met de hoogwerker lasten te hijsen. Hierdoor wordt de maximale werklast overschreden. Verder zal de hijslast de hoogwerker ongelijkmatig belasten, de hoogwerker wordt als het ware scheefgetrokken met alle risico's van dien. Gebruik de hoogwerker nooit voor het op hoogte brengen of houden van een voorwerp. De werknemer moet in de werkbak over voldoende zicht beschikken op de uit te voeren werkzaamheden. Het kan nodig zijn dat er extra verlichting nodig is. Ook is het noodzakelijk dat de werknemer zicht heeft op de onderwagen. Als zich omstandigheden voordoen waarbij dit niet het geval is, dan dient een collega op de grond aanwezig te zijn die, via een communicatiemiddel, aanwijzingen geeft.

Keuringen
Vanuit de Arbowetgeving dient elke hoogwerker periodiek (op zich afhankelijk van gebruik, maar in principe jaarlijks) gekeurd te worden door een deskundig persoon.

• Hoogwerkers moeten voorzien zijn van een opschrift met het maximaal toegestane gewicht;
• Jaarlijkse keuringsstickers moeten goed zichtbaar en herkenbaar zijn.